عشق و ازدواج

سبک زندگی

عشق و ازدواج

عشق ، جاذبه‌اي غيرمرئي و پديده‌اي رازآلود است كه مهم‌ترين نقش را در تحرك، قوام و دوام عالم ايفا مي‌نمايد. اهميت و نقش تعيين كننده‌ي عشق در هستي، حكماي الهي را بر آن داشته است تا با ژرف‌نگري در مقوله‌ي عشق و تفكيك اقسام و تعيين مراتب آن و ... ، بحثي اساسي را به اين مهم اختصاص دهند. نوشتار حاضر به منظور تبيين اجمالي مقوله‌ي عشق، پس از ورود به مباحث معناشناختي عشق، ذكر اقسام و مراتب آن، به مباحثي از قبيل رابطه‌ي عشق مجازي با عشق حقيقي، اختيار و تكليف در محدوده‌ي عشق مجازي، تكليف عاشق در فراق و وصال، علت و علاج عاشق و ... مي‌پردازد و سرانجام با رويكردي اجمالي به بحث «عشق و ازدواج»، نقش عشق را به عنوان «زمينه» و نيز «پيامد» ازدواج بيان مي‌دارد و به مهم‌ترين تدابير شريعت در جهت تحكيم عشق پس از ازدواج اشاره مي‌نمايد.

ازدواج و خانواده يكي از مهم‌ترين پديده‌هاي فردي و اجتماعي و از اصلي‌‌ترين خاستگاه‌هاي سعادت افراد و جوامع بشري است. مهم‌ترين ركن در ساختارهاي موجود در خانواده، عشق و محبت است و نوع كاركرد، پويايي، توسعه و تحكيم همه جانبه آن، مبتني بر وجود اين عامل توانمند و تأثيرگذار مي‌باشد. عشق و محبت، هم در تشكيل اصل بنيان خانواده و هم در دوام، قوام، كم و كيف و معنابخشي به آن، اصلي‌‌ترين نقش را بر عهده دارد. چهار علت اصلي ايجادي، يعني علت فاعلي، غايي، صوري و مادي در بنياد خانواده، عشق و محبت است و اگر تأثير و نقش عشق و محبت در قالب يكي از علل اربعه، كاهش يافته يا معدوم شود، حدوث و بقا و كاركرد ازدواج و خانواده به همان ميزان آسيب مي‌پذيرد.

در اين مقاله سعي شده است كه گام‌هايي براي رفع برخي ابهام‌هايي كه در حوزه‌ي دوسويگي و ارتباط عشق و ازدواج وجود دارد، برداشته شود. براي تحقيق اين منظور، ضمن بيان معنا، منشأ، اقسام و مراتب عشق و تفاوت آن با محبت، به تبيين اجمالي عوامل ايجاد محبت پرداخته شده است و آن‌گاه پس از بيان اصلي‌‌ترين عوامل ايجاد محبت، يعني كفوّيت و رعايت حقوق متقابل در نهاد خانواده و قرار دادن هر يك از مرد و زن در نقش‌هاي اصلي خود، بر اين مطلب تأكيد گرديده است كه ازدواج‌هايي كه در پي عشق‌هاي گذرا حاصل مي‌شوند، نمي‌توانند از عشق به عنوان يك عامل تداوم‌بخش استفاده كنند؛ بلكه براي پايداري عشق در ازدواج بايد از ساير عواملي كه سبب اقامه و طراوت عشق و محبت مي‌شوند، نيز استفاده كرد. البته انگاره‌ها و اسطوره‌هاي حاكم بر سازوكار انديشه در هر عصر، تصاوير متبايني را درباره حقيقت عشق و ازدواج ارايه مي‌دهد؛ در اين ميان آن‌چه مهم و تعيين كننده است، توجه به نظريات ديني و مناسبات آن است.

عشق در ساحت معناشناختي

حكماي الهيه، عشـق مطلق را در همـه جهان هسـتي جـاري و سـاري مي‌دانند (ملاصدرا، بي‌تا:ج7، ص156). عشق در ديدگاه عرفاني و حكمي، عامل پيدايش آفرينش است. عشق حق به جمال خويش، عامل پيدايش جهان است و فيوضات عشق مطلق، همانند افاضات وجود مطلق در تمامي ذرات كائنات ساري و جاري است. هر علتي نسبت به معلول حقيقي خود عشق دارد و هر موجودي نيز عاشق ذات و كمالات خويشتن است و معشوق حقيقي، همان سر سلسله‌ي حلقه‌هاي علّي و معلولي جهان، يعني ذات مقدس حق است (همان: ص158) و ساير مراتب عشق نيز در طبقات هستي جريان دارد؛ يعني الفاظ، مرقات‌ها و نردبان‌هايي هستند براي رسيدن به روح معناي كلمات؛ با اين چشم‌انداز وسيع نيز، عشق از معناي عرفي خود فراتر مي‌رود و در هر عالمي، معنايي متناسب با ساختار مقتضيات آن عالم به خود مي‌گيرد. بنابراين، با اين نگاه وسيع، مي‌توان جذبه‌ها و كشش‌هايي را كه در بين ذرات كائنات وجود دارد، از جمله پرتوهاي عشق دانست. پس عشق ساري در كائنات، هم سبب قوام عالم بي‌نهايت بزرگ كهكشان‌ها و هم سبب تقوم و پايداري جهان بي‌نهايت كوچك اتم‌هاست و مظاهر خلقت و بدايع طبيعت همه در تسخير عشق‌اند و كشش و پيوند اجزا و اضداد نيز از جلوات عشق است.

تا قرن پنجم هجري، صوفيه بيشتر واژه محبت را استعمال مي‌كردند؛ ولي پس از آن استعمال كلمه «عشق» در آثار منثور و منظوم اُدبا و عرفا و حتي زبان‌هاي ساير رشته‌هاي علمي، متداول‌تر گرديد. در معارف اسلامي نيز، لغت «عشق» مورد استعمالي دارد؛ ولكن دقت در اين موارد نشان مي‌دهد كه اين كلمه و مشتقات آن نسبت به كلمه محبت و اشتقاقات آن در قرآن و در روايات استعمال بسيار كمتري دارد.

مراتب عشق

«عشق» مقوله‌اي مشكك و داراي مراتب است. ابن سينا در رساله‌ي عشقيه‌ي خود در اين‌باره مطالب مبسوطي را بيان كرده است. ادبا و اهل ذوق نيز مراتبي را در مقوله‌ي عشق مطرح نموده‌‌اند؛ ترتيب مراتب عشق از نظر ادبا و اهل ذوق بدين صورت است:

«نام نخستين مرتبه «هوي» است و پس از آن «علاقه» است كه عبارت از محبتي مي‌باشد كه ملازم و غيرمنفك از قلب عاشق است و مرتبه‌ي سوم را «كلف» ناميده‌اند و مقصود از آن شدت محبت است و مرتبه‌ي چهارم «عشق» است و آن زايد بر مقدار حبّ است و پنجم «شعف» است كه آن عبارت از احراق قلب به واسطه‌ي ازدياد محبت مي‌باشد و مرتبه‌ي ششم «شغف» است؛ يعني محبت چنان ازدياد پيدا مي‌كند كه به غلاف قلب مي‌رسد و هفتم «جوي» است كه عبارت از محبت باطني عميق به محبوب است و هشتم «تيم» است كه محبت عاشق در اين مرتبه به جايي مي‌رسد كه از معشوق ظاهري دوري گزيده و طالب ديدار معشوق حقيقي مي‌شود و مرتبه نهم را «تبل» مي‌نامند و آن وقتي است كه عاشق از شدت عشق، مريض و بيمار مي‌شود و ناتوان مي‌گردد و مرتبه دهم را «تدليه» مي‌گويند؛ در اين مرحله عقل عاشق زايل مي‌گردد؛ مرتبه يازدهم را «هَيوم» مي‌نامند و اين آخرين مرتبه‌ي عشق است و عاشق در اين حالت در معشوق فاني مي‌شود و غير از او كسي را نمي‌بيند» (ابن سينا، 1360: ص110).

اقسام عشق

عشق علاوه بر مراتب، داراي اقسامي نيز مي‌باشد. عشق را مي‌توان از يك چشم‌انداز به سه نوع تقسيم‌بندي نمود كه هر يك از اين انواع داراي حکم ارزشي خاصي است:

  • 1- عشق مجازي نامعقول : منشاء اين عشق شهوت است و مستند به خودخواهي‌هاي متنوع مي‌باشد و معمولاً سبب انحراف و ناهنجاري‌هاي روحي و اجتماعي است.
  • 2- عشق مجازي معقول : منشاء آن محبت شديد و گرايش حياتي به کمال و جمال و خيرات عاليه است.
  • 3- عشق حقيقي : منشاء آن عشق به کمال و جمال مطلق است و متعلق آن خداوند مي‌باشد و عالي‌‌ترين درجه‌ي کمال براي انسان، حصول همين نوع از عشق است (بهشتي، 1373: ص47).
  • بعضي از متفکرين، عشق را از منظر ديگري تقسيم کرده و حتي عشق انسان به انسان را در بعضي از اقسامش مثبت دانسته و خارج از مقوله‌ي شهوت معرفي نموده‌اند و آن را امري شريف و قابل احترام تلقي مي‌نمايند.

 «در مقابل اين افراد نيز، بعضي از افراد، عشق را چه از لحاظ مبدأ و چه از لحاظ کيفيت و چه از لحاظ هدف، جز حدّت و شدت غريزه‌ي جنسي نمي‌دانند. از نظر دسته اول، عشق تقسيماتي دارد كه يکي از اقسام آن عشق انسان به انسان است» (مطهري، 1368: ص73).

بنابراين، عشق هم به لحاظ منشاء و هم به لحاظ متعلق و هم به لحاظ سطح و ژرفا و کم و کيف و هم به لحاظ حالات، داراي تقسيمات مختلفي است. اگر نوع حالات عاشقانه را ملاک تقسيم‌بندي عشق قرار دهيم، روشن مي‌شود كه بعضي از عشق‌ها همانند عشق پروانه خاموشند و بعضي ديگر همسان عشق هزاردستان آتشفشاني، پرغوغا و پر از داستانند؛ بعضي از عشق‌ها در پي رنگ و هوس گذرا و موقتند و برخي ديگر که ريشه در حقيقت‌هاي ثابت‌تر و متعالي‌تر دارند، ثابت‌تر و پايدارتر مي‌باشند.

اگر ملاک تقسيم‌بندي عشق را اين پرسش قرار دهيم که آيا عشق به امر مادي و ظاهري تعلق گرفته يا به يک امر باطني و مجرد، مي‌توان اقسام ديگري نيز براي عشق بيان کرد؛ ولي اصلي‌‌ترين و مشهور‌ترين تقسيمي که براي عشق ارائه مي‌شود، به لحاظ حقيقي بودن يا مجازي بودن متعلق است؛ بنابراين عشق مجازي و عشق حقيقي از معروف‌‌ترين اقسام عشق است.

صدرالمتألهين شيرازي در باب اقسام عشق، ضمن تقسيم عشق به حقيقي و مجازي مي‌فرمايد: «عشق انساني بر سه قسم است: عشق اکبر، اوسط و اصغر. عشق اکبر اشتياق به لقاءالله و ميل به معرفت ذات، صفات و افعال اوست.» (ملاصدرا، بي‌تا: صص 189- 188) از نظر وي اين نوع عشق و اشتياق، در غير عارف پيدا نمي‌شود.

آخرین مطالب

حقوق زن در اسلام

زنان مصر باستان از عالیترین مزایای‏ اجتماعی و حقوقی زمان خود برخوردار بوده‏اند. چنانکه شاید هنوز هم زنان بسیاری از کشورهای‏ جهان کنونی بر مقام و منزلتی که آنان داشته‏اند،غبطه‏ برند.بقول«ماکس مولر»محقق معروف آلمانی در جهان،هیج ملت نوخاسته و یا کهنسالی را نمیتوان‏ یافت که در آن،مقام و مرتبه زن بپایه و منزلتی که‏ زنان وادی نیل داشته ‏اند،رسیده باشد»

راهنمای تالار عروسی و تالار پذیرایی

وقتی که می خواهید یک زندگی را شروع کنید باید قبل از آن جشن عروسی خود را بگیرید و اگر این جشن یک جشن باشکوه باشد می تواند سراغاز یک زندکی پر از آرامش باشد و برای این کار باید برنامه ریزی دقیقی داشته باشیم و بدانیم برای هرچه باشکوه برگذار شدن این جشن باید چکار کنیم ...

اسپری برنزه کننده

بسیاری از عروس‌ها و ساقدوش‌ها به عنوان بخشی از آماده‌سازی‌های زیبایی خود برای روز خاص خود ، اسپری برنزه را انتخاب می‌کنند . اگر می‌خواهید در مراسم عروسی یک درخشش در برابر نور خورشید داشته باشید ، از اسپری برنزه استفاده کنید تا مطمئن شوید که بیشتر شبیه سیندرلا به نظر می‌رسید تا کدوتنبل ، با ما باشید در ادامه مطلب ...

نکاتی درباره ازدواج بین شما و همسرتان

ازدواج مهارت لازم دارد ، در مورد آن شکی نیست . قطعا ً زمان‌هایی وجود دارد که شما ممکن است بخواهید درباره همه جزئیات کوچک و یا موضوع همه دوستان خود صحبت کنید . یا حتی آن را در یک داستان خشن قرار دهد . اما پنج مثال از زمانی وجود دارد که شما باید در مورد آن تجدید نظر کنید و مسائل خود را بین همسر و خودتان حفظ کنید ...

مدل شینیون مو برای صورت های کشیده

ما در بعضی از مراسم ها مانند عقد و عروسی علاوه بر عروس خودمان نیز به روش های مختلفی آرایش می کنیم ، در بعضی از مجالس مدل های شینیون مو مدل های مختلفی دارد مانند باز ، نیمه باز ، بسته ، شلخته ، یکی از جذاب ترین مدل های شینیون مو شینیون شلخته می باشد که مدل موی متفاوت و جذابی را برای شما درست خواهد کرد که ...

حتما بخوانید

مشهورترین رنگ‌های مراسم عروسی

ما در یک مراسم عروسی یکی از رنگ ها را دوست داریم و در سال ۲۰۱۹ محبوب‌ترین رنگ مراسم عروسی معرفی شده است که ما برای دیدن آن هیجان‌زده هستیم . اکنون ما مشتاقانه منتظر دیدن رنگ‌های تیره‌تر و نیز برجسته‌تر کردن رنگ سیاه هستیم . ما در این مطلب مشهورترین رنگ‌های مراسم عروسی در سال ۲۰۱۹ را به شما معرفی می کنیم ...

لباس عروس بچه گانه جدید

ما در این مطلب جدیدترین لباس عروس بچه گانه جدید را به شما معرفی می کنیم ، باید اعتراف کنید که لباس‌های توری ظریف ، واقعا ً شیرین هستند . این هفت تا از لباس‌های دوست‌داشتنی محبوب ما هستند که می تواند برای لباس عروس بچه گانه و دخترانه ایده های خوبی به شما بدهد ...

اصول انتخاب لباس عروس

مراسم عروسی از مهمترین رویدادهای زندگی هر فردی است. امروزه با افزایش گزینه های در دسترس عروس و داماد، پیچیدگی فراوانی به خود گرفته و به صورت یک تخصص در آمده است؛ به طوری که آژانس های خدمات مجالس مختلفی بوجود آمده اند تا اینکار را برای شما راحت تر کنند. تیم پیتای نیز با بهره گیری از نظرات تخصصی متخصصین در نظر دارد ...

رنگ سال در عروسی

وقتی نوبت به مراسم عروسی می‌رسد ، پالت رنگ شما نقش مهمی را بازی می‌کند ، و برای بسیاری از زوج‌ها که در مراسم عروسی قرار دارند ، یک اجبار است . پس اگر در این فکر هستید که چطور از رنگ سال در عروسی خود استفاده کنید ، به هیچ وجه استرس نداشته باشید . ما می‌خواهیم به شما کمک کنیم .

ژست گرفتن عروس و داماد برای عکاسی

ژست های عکس عروس و داماد همواره باید شیک و مد روز باشد چه در آتلیه چه را باغ ، پس باید بهترین ژست های عکاسی برای روز مراسم عروسی یاد بگیریم زیرا عکس های مراسم عروسی همیشه یکی از ماندگارترین و جذاب ترین عکس های زندگی هر فردی است که با گذشت سال ها دوست دارد با دیدن آنها لذت ببرد ...

آرایش عروس

آرایش عروس یک از موضوع هایی است که در دنیای امروزه از اهمیت بسیار زیادی در بین دختر خانم ها برخوردار است ، هر خانمی دوست دارد در روز عروسیش در بهترین و زیباترین حالت ممکن آرایش شود و در روز مراسم عروسیش بدرخشد ، ما در این مطلب به شما دختر خانم های عزیز هر چیزی که در رابطه با آرایش عروس است را توضیح می دهیم ...

نکات مهم خرید مودم وایرلس مناسب

برای آگاهی از ویژگی های مودم وایرلس مناسب برای خرید باید نکاتی را در نظر بگیرید تا مودم وای فای با کیفیتی را که در نظر گرفته اید از میان تنوع زیاد مدلها انتخاب کنید.در ادامه جزئات بیشتری را در این خصوص بررسی خواهیم کرد.

سفارش لباس عروس

هر دختر خانمی از بچگی آرزوهای خیلی بزرگی دارد و در رویاهای کودکانه خود به آرزو ها و هدف های خود فکر می کند ، یکی از مهمترین و زیباترین آروزهای هر دختری داشتن یک مراسم عروسی شیک و زیبا است و مهمترین قسمت این مراسم لباس عروسی است که می پوشد و همواره آرزوی داشتن یک لباس عروسی زیبا را در سر می پروراند ...

گالری ها

هزینه عکاسی مراسم عروسی

زمانی که به روز عروسی خود نزدیک می شوید ، می‌خواهید مطمئن شوید که عکس‌های عالی می‌گیرید تا خاطرات عالی خود را ثبت کنید . عکاسی از مراسم عروسی یکی از محبوب‌ترین قسمت ها در هنگام ازدواج است . در واقع ، ۹۹ % از تمام زوج‌ها در ایران یک عکاس مراسم عروسی برای گرفتن عکس در مراسم عروسی خواهند داشت . ما در این مطلب هزینه عکاسی مراسم عروسی را با شما در میان می گذاریم ...

مزون لباس عروس در تهران با قیمت مناسب

در سرتاسر جهان تمام دختر خانم ها آرزوی پوشیدن لباس عروس بر تن خود را دارند ، آرزویی که فقط یک بار برای هر دختر خانم رخ می دهد و به خاطر همین باید لباس عروس از همه لحاظ شیک و جذاب و زیبا باشد زیرا در مراسم عروسی اولین چیزی که به چشم می آید لباس عروسی است که عروس خانم بر تن دارد ، بنابراین باید در انتخاب لباس عروس و مزون لباس عروس دقت بفرمایید ...

طراحی سایت

طراحی سایت مزون لباس عروس ، در دنیای امروز همه ما برای انتخاب لباس عروس و یا هر نیاز دیگرمان قبل از اینکه به بازار سر بزنیم به اینترنت سر می زنیم تا از طریق اینترنت مدل ها و لباس های مورد نظرمون رو ببینیم و در بعضی از موارد پیش می آید که به دلیل خوب بودن جنس لباس عروس مستقیما از طریق اینترنت خرید خود را انجام می دهیم که ...

عروسی ایرانی

عروسی ایرانی یکی از مراسم هایی است که برای تمام ایرانیان معنی خاصی دارد ، ما ایرانیان در تمام مراسم هایی که برایمان رقم می زند عروسی ایرانی را بیشتر از تمامی مراسمات می پسندیم زیرا در مراسم عروسی ایرانی یک زوج که عاشق هم هستند به هم می رسند و یک زندگی سرشار از عشق را می سازند که ...

آتلیه عروس

وقتی که نوبت به عروسی و مراسم ازدواج می رسد ما همیشه دنباله این هستیم که عروسی و ازدواج خود را تمام کمال به صورت عالی برگذار کنیم ، یکی از قسمت های مهم هر عروسی که عروس و داماد بهش توجه می کنند انتخاب آتلیه عروس خوب هستش تا بتوانند لحظات نابی که در مراسم عروسیشان رخ می دهد رو به تصویر بکشن و تا اخر عمر از بهترین خاطرات عروسی و ازدواجشان عکس های خیلی شیک و زیبایی به جا بزارن ...

جدیدترین مدلهای تاج عروس

یکی از اکسسوری هایی که زیبایی عروس را دوچندان می کند تاج عروس می باشد زیرا با تاج عروس ، عروس خانم ها به شکل یک پرنسس زیبا در می آیند و در لباس عروسیشان می درخشند ، ما در این قسمت جدیدترین مدلهای تاج عروس 2019 را به شما عروس خانم های عزیز معرفی می کنیم ...

مدل سرویس طلای عروس

انتخاب و خرید سرویس طلای عروس از مهترین و اصلی ترین بخش های هر عروسی است. امروزه با گسترش و پیشرفت ها در همه زمینه، گزینه و انتخاب های بسیار متنوعی پیشروی نو عروسان قرار دارد که میتواند آن ها را کاملا گیج کند. بیش از هر چیز، سلیقه شخصی در این انتخاب موثر خواهد بود، اما برای خرید هر چه بهتر، مسایل دیگری را نیز باید مد نظر قرار دهید ...